Muhasebe

Maliyet Esası Kavramı Nedir?

posted by Logo 05/08/2019
Maliyet Esası Kavramı Nedir?

Maliyet esası kavramı; para mevcudu, alacaklar ve maliyetinin belirlenmesi mümkün veya uygun olmayan diğer kalemler hariç, işletme tarafından edinilen varlık ve hizmetlerin muhasebeleştirilmesinde, bunların elde edilme maliyetlerinin esas alınması gereğini ifade eder.

Örnek:

TRAKYA A.Ş.’nin 25.12.2018 tarihinde 450 TL + KDV’ye aldığı malların nakli için 600 TL + %18 KDV tutarındaki nakliye giderini keşide ettiği bir çekle ödemiş ve bu gideri aşağıdaki şekilde muhasebeleştirmiştir;

——————————————–/——————————————–

770 Genel Yönetim Gid.               600

191 İnd. KDV                                      108

**************103 Ver. Çek. ve Öd. Emir.               708

——————————————–/——————————————–

Dönem sonu itibarıyla alınan malların %10’u satılmıştır.

İstenilenler:

a) Yukarıdaki işleme ilişkin yapılan muhasebe kaydı doğruluğunu denetleyelim,

b) Finansal tabloların ve dönem sonucunun bu kayıttan nasıl etkileneceği nedenleriyle birlikte açıklayalım.

Çözüm: 

a) Ticari malların işletmeye sevki sırasında katlanılan bu nakliye gideri “Maliyet Esası Kavramı” gereğince ticari malların maliyetine yazılmalıydı. Oysa burada yanlış olarak gider yazılmış durumdadır.

Çünkü “Maliyet Esası Kavramı” gereğince ticari mal stoku işletmenin stoklarına alınıp satışa hazır hale gelene kadar yapılan bütün giderleri ticari mal stok hesabının borcuna (maliyet) yazılmalıdır.

b) Aktifleştirilip satılan ticari mallara düşen kısmının gelir tablosuna gitmesi gereken bu nakliye gideri, tamamı gider yazıldığı için kar olduğundan az görülecektir. Bilançoda ise varlıklar olduğundan az görülecektir.

Buna göre doğru kayıt (ilk) şöyle olmalıydı;

——————————————–/——————————————–

153 Ticari Mallar               600

191 İnd. KDV                        108

**************103 Ver. Çek. ve Öd. Emir.               708

——————————————–/——————————————–

Şu durumda malların %10’u satılmış olduğuna göre yapılacak düzeltme maddesinde 770 Genel Yönetim Giderleri hesabının tamamı iptal edilecek, 600 X %10 = 60 TL’si 621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti ile ilişkilendirilip gelir tablosuna gönderilecek 600 X %90 = 540 TL’si ise bilançoya 153 Ticari Mallar hesabına gönderilecektir. Çünkü malların hala %90’ı stokta beklemektedir.

Düzeltme kaydı aşağıdaki gibi olacaktır;

——————————————–/——————————————–

153 Ticari Mallar*********************540

621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti********60

**************770 Genel Yönetim Gid.               600

——————————————–/——————————————–

Bunlarda İlginizi Çekebilir